دانش پژوه مرکز آموزش های تخصصی فقه و طلبه سطح دو حوزه علمیه قم
چکیده
شلاق به عنوان یکی از مجازاتهای مشخص شده در فقه، موارد زیادی از حدود و تعزیرات را به خود اختصاص میدهد. با توجه به سکوت قانون درباره جنس، عامل و کیفیت اجرای شلاق، مجریان ناگزیر به استفاده از نظرات فقهی هستند. این مباحث در فقه به صورت پراکنده و در برخی موارد نیز تنها در استفتائات آمده است. در جنس شلاق، دو نظر موجود است: چرم بودن و تفاوت نداشتن بین چرم و غیر چرم با این شرط که لبهدار و تیز نباشد. در عامل اجرای شلاق که نوعا آن را به عهده حاکم یا نماینده او میدانند، تفصیلی در حدّ زنا وجود دارد که در صورت اثبات زنا با شهادت، شلاق میزنند و در غیر آن صورت، حاکم اجرا میکند.
در نحوه اجرای شلاق نیز که بیشتر مباحث فقهی ذیل آن است، تفصیلات زیادی وجود دارد. پوشش مجرم، حالت نشسته یا ایستاده، شدت ضربه و نحوه توزیع ضربه بر بدن نیز از موارد اختلافی میان فقها است. در پژوهش حاضر نظرات و استفتائات فقها در اینباره دستهبندی و جمعبندی شده است.