دانش پژوه مرکز آموزش های تخصصی فقه و طلبه سطح سه حوزه علمیه قم
چکیده
حرمت فی الجمله رشوهدهی و رشوهستانی و زیانهای جدّی آن در ساختار اداری و اقتصادی ایجاب میکند انواع آن به صورت دقیق بررسی شود. رشوهدهی و رشوهستانی به باب قضا منحصر نیست و در موردهای دیگر هم مطرح است. در غیر باب قضا، دو دیدگاه حرمت مطلق و حرمت مشروط قابل بررسی است. هواداران دیدگاه اول با تمسّک به برخی آیات و روایت مشهور پیامبر اکرم (ص) و اجماع قائل به حرمت مطلق و طرفداران دیدگاه دوم نیز با تمسّک به ظهور روایت امام رضا (ع)، اجماع و تنقیح مناط قائل به حرمت رشوهدهی و رشوهستانی به صورت مشروط شدهاند. در این مقاله ضمن بررسی ادلّه طرفین، در نهایت، قول حرمت مشروط رشوهدهی و رشوهستانی در باب غیر قضا ترجیح داده شده است.